Xét nghiệm mỡ máu 4 chỉ số là gì?
Xét nghiệm lipid máu đo bốn chỉ số: Cholesterol toàn phần, Triglycerid, HDL-C (‘mỡ tốt’ bảo vệ mạch máu) và LDL-C (‘mỡ xấu’ gây xơ vữa). Rối loạn lipid máu thường không triệu chứng nhưng là yếu tố nguy cơ hàng đầu gây nhồi máu cơ tim và đột quỵ — hai nguyên nhân tử vong hàng đầu ở Việt Nam.
Khi nào nên xét nghiệm mỡ máu?
- Khám sức khỏe định kỳ từ 20 tuổi, mỗi 5 năm nếu bình thường
- Thừa cân, béo phì — đặc biệt béo bụng
- Đái tháo đường, tăng huyết áp hoặc bệnh tim mạch
- Tiền sử gia đình có người nhồi máu cơ tim sớm (dưới 55 tuổi)
- Theo dõi hiệu quả điều trị rối loạn mỡ máu
Mẫu lấy là gì?
Xét nghiệm sử dụng mẫu máu tĩnh mạch. Bộ mỡ máu 4 chỉ số gồm: Cholesterol toàn phần, Triglyceride, LDL-C (cholesterol xấu) và HDL-C (cholesterol tốt) — đo trong cùng một lần lấy máu.
Cần chuẩn bị gì trước khi xét nghiệm?
- Nhịn đói 9–12 tiếng — đặc biệt quan trọng để đo Triglyceride chính xác
- Không uống rượu bia 24 giờ trước (rượu làm tăng Triglyceride rõ rệt)
- Uống nước lọc bình thường vẫn được — không ảnh hưởng đến mỡ máu
- Thông báo các thuốc đang dùng: statin, fibrate, niacin có ảnh hưởng đến kết quả
Chỉ số bình thường
| Chỉ số | Mức tốt | Cần theo dõi |
|---|---|---|
| Cholesterol toàn phần | <5,2 mmol/L | ≥5,2 mmol/L |
| Triglyceride | <1,7 mmol/L | ≥1,7 mmol/L |
| LDL-C | <2,6 mmol/L | ≥3,4 mmol/L |
| HDL-C (Nam) | ≥1,0 mmol/L | <1,0 mmol/L |
| HDL-C (Nữ) | ≥1,3 mmol/L | <1,3 mmol/L |
Mục tiêu LDL-C có thể khác nhau tùy nguy cơ tim mạch cá nhân. Giá trị tham chiếu có thể khác nhau tùy phòng xét nghiệm.
Kết quả bất thường có nghĩa gì?
LDL tăng, HDL giảm: bộ đôi nguy hiểm cho tim mạch — LDL cao đẩy mảng xơ vữa vào thành mạch, trong khi HDL thấp làm giảm khả năng dọn dẹp cholesterol thừa. Nguy cơ nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng rõ rệt.
Triglyceride rất cao (>5,6 mmol/L): nguy cơ viêm tụy cấp — cần can thiệp y tế sớm. Nguyên nhân thường gặp: đái tháo đường không kiểm soát, suy giáp, uống rượu nhiều.
⚠️ Kết quả xét nghiệm cần được bác sĩ diễn giải trong bối cảnh lâm sàng cụ thể. Vui lòng liên hệ để được tư vấn.