Xét nghiệm trứng giun sán trong phân là gì?
Xét nghiệm soi tươi phân (ova & parasites) là phương pháp trực tiếp tìm trứng hoặc ấu trùng của các loại giun sán trong đường tiêu hóa: giun đũa, giun móc, giun kim, sán dây, đơn bào… Đây là xét nghiệm đơn giản, chi phí thấp, cho kết quả nhanh trong ngày — là bước đầu tiên trong sàng lọc ký sinh trùng đường ruột trước khi làm xét nghiệm chuyên sâu hơn.
Khi nào nên xét nghiệm trứng giun sán trong phân?
- Trẻ em ngứa hậu môn về đêm — nghi giun kim
- Đau bụng quanh rốn, buồn nôn, tiêu chảy không rõ nguyên nhân
- Thấy vật lạ trong phân — nghi đốt sán hoặc giun trưởng thành
- Trẻ biếng ăn, chậm phát triển kèm bụng to
- Tẩy giun định kỳ — kiểm tra trước và sau điều trị
Mẫu lấy là gì?
Mẫu là phân tươi, lấy vào hũ đựng mẫu sạch do phòng xét nghiệm cung cấp. Kỹ thuật soi tươi trực tiếp và phương pháp phù nổi (Fülleborn) giúp phát hiện và tập trung trứng giun sán để quan sát dưới kính hiển vi.
Cần chuẩn bị gì trước khi xét nghiệm?
- Lấy mẫu phân buổi sáng — tốt nhất là mẫu phân đầu tiên trong ngày
- Không lấy phân từ bồn cầu có chứa chất tẩy rửa hoặc nước — lấy trực tiếp vào hũ
- Gửi mẫu đến phòng xét nghiệm trong vòng 1–2 giờ; nếu chậm hơn: bảo quản trong tủ lạnh (4°C), tối đa 8 giờ
- Làm 3 mẫu cách nhau 1–2 ngày sẽ tăng độ nhạy phát hiện đáng kể so với 1 mẫu duy nhất
Chỉ số bình thường
| Kết quả | Ý nghĩa |
|---|---|
| Âm tính | Không phát hiện trứng giun sán — bình thường |
| Dương tính | Phát hiện trứng — xác định loài ký sinh trùng |
Giá trị tham chiếu có thể khác nhau tùy phòng xét nghiệm và phương pháp đo.
Kết quả bất thường có nghĩa gì?
Dương tính: xác nhận nhiễm ký sinh trùng đường ruột. Các loài phổ biến tại Việt Nam: giun đũa (Ascaris lumbricoides), giun móc (Ancylostoma/Necator), giun kim (Enterobius vermicularis), giun tóc (Trichuris trichiura), sán dây (Taenia).
Lưu ý: Xét nghiệm âm tính không loại trừ hoàn toàn nhiễm giun sán — đặc biệt với giun kim (cần phương pháp Graham/tape test vào buổi sáng sớm) và các loài thải trứng không liên tục. Nếu bạch cầu ái toan (eosinophil) tăng cao trong công thức máu mà phân âm tính, cần xét nghiệm kháng thể huyết thanh cho ký sinh trùng mô (Toxocara, Fasciola, Strongyloides…).
⚠️ Kết quả xét nghiệm cần được bác sĩ diễn giải trong bối cảnh lâm sàng cụ thể. Vui lòng liên hệ để được tư vấn.