Xét nghiệm HEV là gì?
Xét nghiệm phát hiện kháng thể chống virus viêm gan E (Hepatitis E Virus — HEV): Anti-HEV IgM (xuất hiện trong nhiễm cấp tính, tồn tại 1–4 tháng) và Anti-HEV IgG (phản ánh nhiễm trong quá khứ hoặc miễn dịch lâu dài). HEV lây qua đường phân-miệng — phổ biến ở vùng có điều kiện vệ sinh kém, nguồn nước ô nhiễm.
HEV đặc biệt nguy hiểm với phụ nữ mang thai 3 tháng cuối (tỷ lệ tử vong do suy gan tối cấp lên đến 15–25%), và có thể gây viêm gan mạn tính ở người suy giảm miễn dịch.
Khi nào nên xét nghiệm HEV?
- Viêm gan cấp tính không rõ nguyên nhân — đã loại trừ HAV, HBV, HCV
- Vàng da kèm sốt sau ăn thịt heo chưa chín kỹ, uống nước không đun sôi, hoặc đi vùng lưu hành
- Phụ nữ mang thai có biểu hiện viêm gan cấp — ưu tiên loại trừ HEV ngay
- Người ghép tạng, hóa trị có viêm gan kéo dài không rõ nguyên nhân (HEV mạn tính)
Mẫu lấy là gì?
Xét nghiệm sử dụng mẫu máu tĩnh mạch. Trong trường hợp nghi viêm gan E mạn ở người suy giảm miễn dịch, có thể cần đo thêm HEV RNA (kháng thể có thể thấp do đáp ứng miễn dịch kém).
Cần chuẩn bị gì trước khi xét nghiệm?
- Không cần nhịn đói — có thể lấy mẫu bất kỳ thời điểm nào trong ngày
- Thông báo tình trạng mang thai, đang dùng thuốc ức chế miễn dịch, hoặc ghép tạng
Chỉ số bình thường
| Xét nghiệm | Kết quả bình thường |
|---|---|
| Anti-HEV IgM | Âm tính |
| Anti-HEV IgG | Âm tính (chưa từng nhiễm) hoặc Dương tính (đã có miễn dịch) |
Giá trị tham chiếu có thể khác nhau tùy phòng xét nghiệm và phương pháp đo.
Kết quả bất thường có nghĩa gì?
Anti-HEV IgM dương tính: viêm gan E cấp tính. Ở người lớn khỏe mạnh, đa số tự khỏi trong 4–6 tuần. Trường hợp nặng hoặc suy gan tối cấp: ribavirin có thể dùng.
Phụ nữ mang thai 3 tháng cuối: HEV cấp là khẩn cấp y tế — nguy cơ suy gan tối cấp cao nhất trong tất cả viêm gan virus, cần nhập viện theo dõi ngay và can thiệp sản khoa kịp thời. Người ghép tạng / suy giảm miễn dịch: HEV có thể tiến triển mạn tính, gây xơ gan nhanh trong vài năm — cần đo HEV RNA, giảm liều thuốc ức chế miễn dịch và điều trị ribavirin sớm. Phòng ngừa chung: nấu chín hoàn toàn thịt heo và hải sản; uống nước đun sôi.
⚠️ Kết quả xét nghiệm cần được bác sĩ diễn giải trong bối cảnh lâm sàng cụ thể. Vui lòng liên hệ để được tư vấn.