Xét nghiệm Acid uric là gì?
Acid uric là sản phẩm cuối của quá trình chuyển hóa purin từ thức ăn (hải sản, thịt đỏ, nội tạng) và từ sự phân hủy tế bào. Khi acid uric trong máu quá cao, tinh thể urat lắng đọng ở khớp gây cơn đau gút cấp tính, hoặc lắng đọng ở thận gây sỏi thận urat.
Khi nào nên xét nghiệm Acid uric?
- Đau khớp đột ngột, sưng đỏ — đặc biệt ngón chân cái, mắt cá chân
- Ăn nhiều hải sản, thịt đỏ, nội tạng hoặc uống nhiều bia rượu
- Sỏi thận tái phát, đặc biệt sỏi urat
- Theo dõi điều trị gút — kiểm soát mức uric máu
- Khám sức khỏe định kỳ ở nam giới và phụ nữ sau mãn kinh
Mẫu lấy là gì?
Xét nghiệm acid uric sử dụng mẫu máu tĩnh mạch, thường lấy tại nếp khuỷu tay. Ngoài ra, có thể đo acid uric trong nước tiểu 24 giờ để đánh giá tình trạng bài tiết qua thận.
Cần chuẩn bị gì trước khi xét nghiệm?
- Nhịn ăn 8–12 tiếng trước khi lấy mẫu (uống nước lọc bình thường)
- Hạn chế thực phẩm giàu purin 24 giờ trước: nội tạng, hải sản, thịt đỏ nhiều
- Không uống rượu bia ít nhất 24 giờ trước xét nghiệm
- Thông báo các thuốc đang dùng (thuốc lợi tiểu, aspirin liều thấp có thể ảnh hưởng kết quả)
Chỉ số bình thường
| Đối tượng | Khoảng bình thường |
|---|---|
| Nam giới | 202–416 µmol/L (3,4–7,0 mg/dL) |
| Nữ giới | 143–339 µmol/L (2,4–5,7 mg/dL) |
Giá trị tham chiếu có thể khác nhau tùy phòng xét nghiệm và phương pháp đo.
Kết quả bất thường có nghĩa gì?
- Acid uric tăng cao có thể gợi ý: bệnh gout, suy thận, bệnh huyết học, chế độ ăn nhiều purin, hoặc tác dụng phụ của một số thuốc (lợi tiểu thiazide, aspirin liều thấp).
- Acid uric giảm thấp ít gặp hơn, có thể liên quan đến bệnh Wilson, hội chứng Fanconi hoặc dùng thuốc giảm acid uric.
⚠️ Kết quả xét nghiệm cần được bác sĩ diễn giải trong bối cảnh lâm sàng cụ thể. Vui lòng liên hệ để được tư vấn.